Onder het oppervlak van een rustig meer rusten jonge Atlantische zalmen normaal gesproken uit en verzamelen ze kracht voor hun lange migratie naar de zee. De laatste tijd heeft een opvallende verandering deze natuurlijke cyclus echter verstoord. Deze vissen gedragen zich plotseling onvoorspelbaar en zwemmen kilometerslang zonder rust, gedreven door een onnatuurlijke en gevaarlijke energiestoot.
Inhoudsopgave
Hoewel het klinkt als een bizar sciencefictionverhaal, speelt dit scenario zich momenteel af in natuurlijke waterrijke gebieden. De oorzaak is niet een plotselinge klimaatverandering, een gebrek aan voedsel of een nieuwe natuurlijke vijand. In plaats daarvan is het een schokkende menselijke verontreiniging die de meeste mensen nooit zouden verwachten vrij in de natuur aan te treffen. Recent wetenschappelijk onderzoek heeft een verborgen verband blootgelegd tussen stedelijke rioleringssystemen en het voortbestaan van waterleven, waarbij een laag waterverontreiniging aan het licht is gekomen die veel verder gaat dan alledaags plastic afval en landbouwafval.
Verslaafd aan ons afval
Als mensen aan watervervuiling denken, stellen ze zich meestal plastic afval of olievlekken voor. Maar er is nog een ander soort afval dat stilletjes in meren en rivieren terechtkomt: illegale drugs. Een recente studie in het tijdschrift Current Biology onderzocht de effecten van cocaïne en het belangrijkste bijproduct ervan, benzoylecgonine, op wilde Atlantische zalm. Onderzoekers van Griffith University en de Zweedse Universiteit voor Landbouwwetenschappen zetten een experiment op om te zien wat er precies gebeurt wanneer vissen leven in water dat is verontreinigd door drugsgebruik.
Het team bestudeerde 105 jonge Atlantische zalmen in het Zweedse Vätternmeer. Ze verdeelden de vissen in drie groepen. Eén groep werd blootgesteld aan een kleine hoeveelheid cocaïne, een andere aan benzoylecgonine en een derde groep bleef in schoon water. De hoeveelheden van deze stoffen kwamen perfect overeen met de werkelijke concentraties die tegenwoordig in vervuilde waterwegen worden aangetroffen. Met behulp van onderwaterzendertjes volgden de wetenschappers de vissen gedurende acht weken.
De resultaten toonden een grote verandering in het bewegingspatroon van de vissen. Zalm die aan benzoylecgonine was blootgesteld, zwom bijna twee keer zo ver per week als de vissen in schoon water. Aan het einde van het onderzoek hadden de blootgestelde vissen tot wel 12,3 kilometer verder door het meer gezwommen. Deze extra beweging laat zien dat de chemicaliën die mensen doorspoelen de levens van wilde dieren ernstig kunnen beïnvloeden.
Ecotoxicoloog dr. Marcus Michelangeli, een van de auteurs van de studie, wees erop dat wilde dieren al dagelijks worden blootgesteld aan medicijnen voor mensen. Hij legde uit dat het meest verrassende aspect van de studie niet het experiment zelf is, maar het feit dat deze medicijnconcentraties al in de natuur voorkomen.
Waarom verder zwemmen rampzalig is voor een jonge zalm
Het idee dat een jonge zalm verder kan zwemmen klinkt misschien als een voordeel. In het wild is het echter een groot risico om op het verkeerde moment overtollige energie te verbranden. Jonge Atlantische zalmen volgen strikte seizoensritmes en moeten hun kracht zorgvuldig opbouwen. Ze moeten hun vetreserves bewaren voor de uitputtende migratie naar de oceaan. Wanneer chemische verontreinigingen hen in een staat van hyperactiviteit brengen, lopen ze het risico uitgeput te raken voordat die reis zelfs maar begint.
